جعفر شهری باف

ملیت :  ایرانی   -  قرن : 15 منبع : نامداران تهران (جلد دوم)

مردم‌نگار، تهران‌پژوه
جعفر شهري‌ باف، فرزند استاد ميرزا، در سال 1293 در تهران زاده شد. وي دوره‌ي دبستان را تمام نکرده بود که به دليل وضعيت خانوادگي، تحصيل را رها کرد و در مغازه‌ي خياطي شاگردي کرد.
جعفر در خياط خانه‌اي که کار مي‌کرد، با کتابي مواجه شد که متعلق به يکي از دوستان صاحب کارش بود. صفحاتي از آن کتاب را خواند و عاشق کتاب و کتابخواني شد. او که ذوق شاعري نيز داشت، از همان کودکي، خواندن را با پشتکاري تحسين‌برانگيز ادامه داد. ابتدا شعر مي‌سرود؛ ولي به مرور، به نوشتن دست زد و جزء نويسندگان نام آشناي تهران شد.
جعفر شهري که جز همان دو - سه سال ابتدايي، هرگز مدرسه و دانشگاه نديده بود، به قول خودش با خواندن و خواندن و خواندن، با سواد و نويسنده شد. وي جست وجوگري پرتلاش بود و هر جا قصه‌اي مي‌شيند و حرفي به گوشش مي‌رسيد، يادداشت مي‌کرد. به زادگاهش بسيار علاقه‌مند بود؛ بنابراين، پس از چندي عشق به نوشتن درباره‌ي آداب، رسوم، مشاغل و مسائل اجتماعي تهران، در دلش زنده شد. زواياي پايتخت را مي‌گشت تا حرف جديدي، ضرب‌المثل تازه‌اي و يا شغل رو به افولي را بيابد و آنها را بنويسد. او در مسير پرسشگري و نويسندگي، به اسناد در خور توجهي درباره‌ي تهران دست يافت و از آنها در يادداشت‌هايش بهره مي‌گرفت. جعفر شهري افزون بر تأليف کتاب، به سرودن شعر، به ويژه شعر طنز و نوشتن داستان نيز مي‌پرداخت.
او براي گذراندن زندگي‌اش، به مشاغل گوناگون روي آورده بود؛ ولي هرگز از مطالعه و پرسيدن و نوشتن دست برنمي‌داشت.
کتاب‌هاي جعفر شهري که بعضي از آنها کتاب مرجع تهران‌شناسي است، به شرح زير است:
تهران قديم (پنج جلد)؛ تاريخ اجتماعي تهران در قرن سيزدهم (شش جلد)؛ قند و نمک؛ شکر تلخ؛ حاجي در فرنگ؛ حاجي دوباره؛ ... انيسه خانم؛ گزنه؛ قلم سرنوشت؛ کتاب علي (عليه السلام).
جعفر شهري از مشهورترين تهران‌پژوهان به شمار مي‌رود. او در زندگي‌اش با قشرهاي گوناگون، به ويژه اقشار ضعيف اجتماع دمساز بود و آموخته‌هاي فراواني را براي نسل‌هاي آينده به يادگار گذاشت. وي در آذر  1378 در تهران درگذشت و در بهشت زهرا (س) به خاک سپرده شد.